به گزارش پایگاه تحلیلی- خبری قارتال؛ ما همیشه کشت‌و صنعت مغان را یک واحد کشاورزی و اقتصادی می‌دانیم اما واقعیت امر این است که کشت‌وصنعت مغان  فراتر از یک واحد صرفاً کشاورزی بوده و به مثابه یک سیستم پویا و زنده در زندگی انسان‌ها مؤثر است. واحدهای کشت‌وصنعت به نوعی نظام بهره‌برداری گفته می‌شود که کشت تجارتی تمام مراحل تولید و توزیع محصولات زراعی را دربرگیرد و تمامی خدمات تولید و مزرعه، انبارداری و تبدیل محصولات زراعی و مواد غذایی حاصله را شامل شود.این شرکت‌ها شامل طیف گسترده‌ای از محصولات کشاورزی مانند؛ غلات، حبوب، محصولات زراعی صنعتی، میوه‌ها، سبزیجات و گوشت است.

این‌گونه نظام‌های بهره‌برداری به دنبال افزایش تولیدات کشاورزی، افزایش درآمد روستاییان، ایجاد اشتغال، افزایش سطح زندگی و امکانات در روستاها هستند که همگی تأثیری مستقیم بر توسعه روستایی و بهبود معیشت و اقتصاد خانوار روستایی دارند به عبارتی، واحدهای کشت‌وصنعت توانایی بهترکردن کیفیت معیشت کشاورزان خرد را از طریق تأمین منبع درآمد دارند و در ایران نیز در همین راستا، هدف از تأسیس واحدهای کشت‌وصنعت، نوسازی مناطق روستایی از طریق افزایش محصولات کشاورزی در واحد سطح و استفاده از روش‌های کشاورزی مدرن بوده است.

نظام‌های بهره‌برداری در توسعه کشاورزی و روستایی نقش بسزایی دارند. نظام‌های بهره‌برداری و چگونگی مدیریت و بهره‌گیری از منابع و ظرفیت‌های آب و خاک به منظور توسعه متوازن بخش‌های مختلف، همواره یکی از مسائل بنیادین کشاورزی در ایران بوده است. از میان عوامل مؤثر بر کاهش فقر و آسیب‌پذیری در بخش کشاورزی، کارایی نظام‌های بهره‌برداری از عوامل و منابع تولید است. نظام‌های مختلف بهره‌برداری قابلیت‌های متفاوتی دارند، اما بهره‌برداری از اراضی یکپارچه، بدون تردید مطلوب‌تر از کشت‌وکار در قالب الگوهای بهره‌برداری خرد و پراکنده است، زیرا با یکپارچه‌سازی اراضی مزروعی و روی‌آوری به کشت یکپارچه، بهره‌برداری مطلوب از عوامل تولید میسر می‌شود و افزایش بازده محصول در واحد سطح، کاهش هزینه‌های تولید و در نهایت، افزایش درآمد جامعه دهقانی را در پی می آورد.

افزایش سوددهی حاصل از فعالیت‌ها با تقلیل ضایعات محصول، ایجاد ارزش افزوده بیشتر از طریق تبدیل محصولات، فراهم کردن شرایط لازم برای استفاده بهتر از وضعیت بازار و سرانجام، توسعه و تنوع فعالیت‌‌ها از مهم‌ترین خصوصیاتی هستند که واحدهای کشت‌وصنعت را از دیگر نظام‌های بهره‌برداری کشاورزی متمایز کرده است؛ به‌گونه‌ای که امروز از حدود 8 میلیون هکتار اراضی آبی کشور، بیش از210هزار هکتار آن زیر پوشش شرکت‌های کشت‌وصنعت دولتی و بیش از این میزان نیز زیر فعالیت واحدهای کشت‌وصنعت خصوصی قرار گرفته است.

ویژگی‌های اصلی واحدهای کشت‌وصنعت عبارتنداز: بهره‌برداری در مقیاس وسیع برای استفاده از ماشین‌آلات مدرن؛ یکپارچه‌سازی اراضی و استفاده از سامانه‌های نوین آبیاری، زهکشی و غیره؛ انطباق کشت با نیاز صنایع تبدیلی؛ مدیریت تخصصی و استفاده از نیروی کار مزدبگیر دائمی یا فصلی؛ مدیریت متمرکز و امکان تبدیل محصولات و بازاریابی مناسب. کشت‌وصنعت در اقتصاد کشورهای درحال‌توسعه نه‌تنها موجب بهبود کیفیت محصولات کشاورزی و افزایش رفاه و درآمد کشاورزان می‌شود، بلکه نقش اساسی در ایجاد فرصت‌های درآمد و اشتغال در کشورهای درحال‌توسعه ایفا می‌کند.

یافته‌های پژوهشگران نشان داده است که کشت‌وصنعت در الگوی جدید بین‌المللی حاکم، به دلیل نقش آن در افزایش و توزیع درآمد و کاهش فقر، دارای موقعیتی راهبردی شده است و واحدهای کشت‌وصنعت معمولاً با فرآوری مواد خام کشاورزی (غذایی و غیرغذایی) و تبدیل آنها به فرآورده‌های قابل فروش در بازار ارزش افزوده بیشتری ایجاد می‌کنند.

اکنون در اینجا دشت مغان با یک کشت و صنعتی مواجه هستیم که در اوایل دهه پنجاه خورشیدی همسوی با سیاست جهانی و استانداردهای بین‌المللی تأسیس شد و هم در پیش از انقلاب و هم سال‌ها پس از انقلاب توانست بخش زیادی از اهداف و برنامه‌هایش را پیش ببرد. مع‌الاسف از دهه هفتاد به این‌سو اسیر بحران‎های مدیریتی شده و تاب و توانش را از دست داده و گرد پیری و درماندگی بر چهره‌اش نشست. به‌جای این‌که شیرش را بدوشند و به صدها محصول خوشمزه تبدیلش کنند شیرۀ جانش را کشیدند و کامش را تلخ کردند.

دکتر قاسم محمدی مدیرعامل جدید کشت و صنعت دامپروری مغان از زمانی که بر صندلی نیمه‌جان مدیریت این گوهر درخشان کشت و صنعت مغان تکیه زده است، آستین همت جهادی‌اش را بالا زده است تا با برنامه‌های عملی، کشت و صنعت مغان  را به عصر طلایی خویش در دهه‌های پنجاه و شصت برگرداند. برنامه‌هایی که ذیلاً از نظرتان می‌گذرد تماماً همان اهدافی است که فلسفۀ وجودی و بنیان این نظام بهره‌برداری بر آن بنا نهاده شده است. این برنامه‌ها چیز عجیب و غریبی نیست بلکه تجربه زیستۀ قاطبۀ مردم مغان در سال‌های نه چندان دور است که با گوشت و پوست و استخوان خود آن را لمس کرده و دیده‌اند دوران آبادانی و بهره‌وری کشت‌وصنعت مغان چگونه و از چه راهی به دست آمده است؛ بنابراین همین مردم اگر نظری به این برنامه‌ها انداخته و سخنان دکتر قاسم محمدی مدیرعامل جدید مجموعه را پیش چشم داشته باشند در خواهند یافت خام‌فروشی، دلالی و ده‌ها عامل ورشکستگی کشت‌وصنعت مغان جایش را به فرآوری محصولات و صنایع تبدیلی داده است و در حال صعود به قله‌های افتخار است به‌طوری‌که به‌عنوان نمونه دکتر دماوندی نژاد، معاون وزیر جهاد کشاورزی اظهار نمودند با استفاده از ظرفیت‌هایی که در وزارت جهاد کشاورزی و همچنین شرکت کشت و صنعت مغان وجود دارد، همکاران ما مبادرت به پرورش 100 هزار راس دام سبک و همچنین 10 هزار راس دام سنگین می‌کنند که در جهت تامین نیاز مردم بهره برداری خواهد شد.