محیط کنونی، سازمانها را مجبور به رعایت شیوه های جدید مدیریت سوق می دهد که توجه به سبک مدیریت مشارکتی یکی از گزینه های این بحث است. مدیریت مشارکتی تنها روش مدیریت نوین، مطلوب، کارساز و نجات بخش در مؤسسات و سازمانهای گوناگون دنیاست. این امر دال بر اهمیت و ارزشمند بودن سرمایه های انسانی سازمان ها می باشد. از آنجایی که تعالیم عالیه ی اسلام و سیره علمی و عملی ائمه معصومین، توجه دست اندرکاران حکومت اسلامی را به برخورد صحیح و اصولی به نظرها و پیشنهادهای مختلف جلب می کند و از آنان می خواهد که تصمیمات مهم را با همفکری و تبادل اندیشه و مشورت با صاحبان نظر اتخاذ نمایند، بنابراین مدیران با کفایت، کارآزموده و برخوردار از قدرت اندیشه خلاق می توانند درسازمان ها به عنوان مناسب ترین افراد به این مهم جامه ی عمل بپوشانند.
امروزه یکی از معضلاتی که سازمانها به آن مبتلا هستند مشکل نیروی انسانی و ناتوانایی سازمان در استفاده بهینه از توان بالقوه کارکنان به ویژه در سطوح کارشناسی و تخصصی است. این امر سبب کاهش بهره وری سازمان و ناتوانی در رقابت در عرصه های ملی و بین المللی گردیده است. سازمانهای مختلف در کشورهای جهان از روشهای گوناگونی برای حل مشکل نیروی انسانی بهره می برند که یکی از متداول ترین و با اهمیت ترین آنها سبک و روش مدیریت مشارکتی است. به گواه بسیاری از گزارشها و واقعیتهای موجود، موفقیت اکثر شرکتهای بزرگ مرهون به کارگیری مناسب این سبک مدیریت بوده است که به توسعه ظرفیت فردی کارکنان و ایجاد روحیه خودباوری، مسئولیت پذیری و تعهد در آنان منجر می شود.
چنانچه اجرای مدیریت مشارکتی و نظام های تشکیل دهنده آن با موفقیت همراه باشد، از مزایا و پیامدهای چون بهبود روابط انسانی بین مدیریت و کارکنان، تقویت انگیزش در کارکنان، بهبود گردش کار در سازمان، بروز خلاقیت و نوآوری، تقلیل هزینه های تولید کالا و خدمات، افزایش احساس تعلق سازمانی در کارکنان و همسو شدن هدف های آنان با هدف های سازمان و در نهایت افزایش رضایت مشتری و به دست آوردن سهم بیشتر در بازار برخوردار خواهد بود. نظام مدیریت مشارکتی، نظام همکاری فکری و عملی کلیه اعضای یک سازمان با سطوح مختلف مدیریتی آن سازمان است. «مدیریت مشارکتی» بیش از هر روش مدیریتی دیگر می تواند در سازمان های گوناگون به خصوص در نظام های آموزشی مفید و موثر واقع شود. بسیاری از اندیشمندان علم مدیریت در ایران، مدیریت مشارکتی را به دلیل اینکه ریشه در مذهب و فرهنگ اسلامی ما داشته کارکنان را در تصمیم سازی های سازمانی سهیم می سازد، و به آنها اعتماد کرده و استقلال عمل می دهد؛ و یا شأن و منزلت انسان در محیط کار را محترم می شمارد، آن را بهترین سبک مدیریت برای اداره نظام های آموزشی می دانند.
در ایران حدود یک دهه است که موضوع مدیریت مشارکتی مورد توجه قرار گرفته و تلاش شده تا آن را هر چه بیشتر گسترش دهند. با این وجود شواهد و دلایل نشان می دهد که آنچنان که باید و شاید این گسترش کیفی و کمّی رخ نداده است. حال این سئوالات به ذهن متبادر می شود که چالش ها و موانع پیش روی نظام مدیریت مشارکتی در سازمانهای مختلف چه هستند؟ با توجه به اینکه در یک کشور اسلامی هستیم و اساس و الگوی اداری ما بر مبنای منابع دینی بخصوص قران کریم، نهج البلاغه و احادیث و روایات از پیامبر گرامی و امامان معصوم می باشند پس چرا از مدیریت مشارکتی که در حوزه ی دینی از آن به نام مشورت و شور کردن نام برده اند کمترین استفاده را می برند؟
مدیریت، هنر انجام دادن امور به وسیله دیگران با هماهنگ سازی و استفاده صحیح از منابع انسانی و مادی در جهت تحقق اهداف است.
مشارکت از لحاظ لغوی به معنای شرکت دادن، با هم شریک شدن، سهیم کردن و سهیم شدن، انجام کار گروهی و نیز بهره برداری گروهی است. قدیمی ترین تعریف مشارکت عبارت است از پیوندی دو سویه، سازنده و سودمند میان دو تن یا بیشتر از دو تن. همچنین در تعریفی تازه از کارشناسان سازمان ملل متحد مشارکت بدینگونه معنی شده است: دخالت و درگیر شدن مردم در فراگردهای اقتصادی، سیاسی، اجتماعی و فرهنگی که بر سرنوشت آنان اثر می گذارد.
مدیران باید توجه داشته باشند که هنگام تصدی منصب یا مقام، خودرأی نبوده و اصل مشارکت فکری و عملی مردم و افراد سازمان را جزء اساسی و مهمی برای حصول به پیشرفت جامعه اسلام و تعلیمات مربوطه به سازمان در نظر بگیرند، زیرا در صورت خودرأی بودن و بی توجهی به دیگران باعث تضعیف خود خواهند گشت.
یک مدیر خلاق می تواند در حوزه مدیریت خود اثرات خنثی کننده بروکراسی را با سهیم کردن کارکنان در تصمیم گیری ها به عنوان یکی از مهارتهای مدیریت، اثر بخش کند. تحقیقات بیانگر آن است افراد در سازمانها فقط از ۲۰ تا ۳۰% توانایی خود استفاده می کنند، در حالیکه سبک ها و روشهای صحیح مدیریتی از جمله مدیریت مشارکتی می تواند این میزان را۸۰ تا ۹۰% افزایش دهد.مدیریت مشارکتی از جمله مقولات مدیریتی است که تعدادی از مدیران و زیردستان به دلایل مختلف، درک کاملی از آن ندارند. برخی از مدیران آن را با واگذاری بخشی از قدرت و اختیارات خود معادل دانسته و برخی آن را نشانه ضعف مدیریت می پندارند. زیردستان نیز بعضاً آن را نمونه ای از بازیهای تازه مدیریت پنداشته و در مواردی از آن به عنوان طوفان زودگذر یاد می کنند.
امام علی (ع) می فرماید:” در امور آنان (کارمندانت) بیاندیش، و پس از آزمایش به کارشان بگمار و با میل شخصی و بدون مشورت با دیگران آنان را به کارهای گوناگون وا مدار؛ زیرا نوعی ستمگری و خیانت است کارگزاران را از میان مردمی با تجربه و با حیا، از خاندانی با حیا که در مسلمانی سابقه درخشانی دارند برگزین؛ چرا که اخلاق آنان گرامی تر و آبرویشان محفوظ تر است .
اعضای یک سازمان، وقتی احساس کنند که مورد نیاز و توجه و تقاضای سازمان هستند و برای سازمان اهمیت داشته و عقاید آنان مورد توجه قرار می گیرد بهتر کار انجام می دهند؛ با فراهم نمودن مشارکت افراد به واسطه ی گستردگی دانش، اطلاعات و تجارب، تصمیمات بهتر و کاملتر انجام می گیرد؛ به واسطه مشارکت افراد سازمان، معمولاً تصمیم گیری ها شفاف تر و صریحتر گرفته می شود.
یادداشت : حسن سروری
مطالب مرتبط
آخرین مطالب
-
مدرسه ۹ کلاسه الزهرا پارس آباد مغان به بهره برداری رسید -
حضور استاندار اردبیل در آیین افتتاح طرح تصفیه فاضلاب شهری پارس آباد -
آیین گلباران مزار شهــدا و تجدید میثاق با آرمانهای شهیدان والامقام اردبیل -
میدان جنگ امروز، رسانه است -
تداوم بازدیدهای سرزده شهردار اردبیل از مناطق -
اعلام حمایت شهردار اردبیل از حرکت انساندوستانه گروه «مروجان معروف» -
آغاز همکاری شهرداری اردبیل با پژوهشگاه فضایی ایران برای توسعه شهر هوشمند+ فیلم -
تجلیل از برترینهای کنکور سراسری ۱۴۰۴ در پارسآباد -
روزانه بیش از ۵۰۰ نفر مبتلا به آنفلوانزا به بیمارستانهای پارس آباد مراجعه می کنند -
برگزاری کارگاه «حفظ کرامت شهروندی و ارتقای مهارت میدانی نیروهای اجراییات شهرداری اردبیل» -
اقدام مثبت روابط عمومی ورزش و جوانان در برگزاری جشنواره ورزشی ویژه اصحاب رسانه -
آغاز پروژه های مشارکتی شهرداری اردبیل به ارزش ۱۰ همت -
کیفیت، اولویت شفر است -
دسترسی به بازارهای جهانی با حمایت مسئولین و افزایش کیفیت و تنوع محصولات دور از دسترس نیست -
فرماندهی انتظامی شهرستان پارس آباد رده موفق برتر کشوری شد -
ورود دادستان پارس آباد مغان به قرعهکشیهای غیرقانونی مجازی -
«اقتصادسرآمد» باز هم نمونه دریایی ایران شد -
تا پایان سالجاری شاهد بهرهبرداری از پایاب سد خداآفرین و سایر سدهای استان با رقم زیر کشت ۴۰ هزار هکتار خواهیم بود -
«بزرگان شهر به میدان بیایند» -
در حال حاضر، حضور اشخاص مغرض در بدنه هیات کشتی استان اردبیل، حال کشتی را بیمار نموده است -
اعضای شورای اسلامی شهر پارس آباد باید از مردم عذرخواهی کنند -
تداوم دیدار مردمی شهردار در محلات/ اهالی مشکلات محله را مطرح کردند+فیلم -
تربیت رسانه، پیش شرط بالندگی در ارتباطات جوامع امروزی -
مجموع اعتبارات شرکت توزیع برق استان ۵۹۱ میلیارد تومان بوده و برای پروژه های توسعه شرکت هزینه شده است -
برنامه های متعددی برای توانمندسازی و آموزش فرهنگ کارآفرینی در استان داریم

دیدگاه ها (0)